رتبه: Advanced Member
گروه ها: member, Administrators تاریخ عضویت: 1390/02/31 ارسالها: 1,278 ![Iran (Islamic Republic Of)]( "Iran (Islamic Republic Of)") تشکرها: 1 بار
51 تشکر دریافتی در 28 ارسال
|
خداوند در سوره انبيا خطاب به پيمبر اسلام فرموده است:
وَمَا أَرْسَلْنَاكَ إِلَّا رَحْمَةً لِّلْعَالَمِينَ ﴿۱۰۷﴾
فولادوند: و تو را جز رحمتى براى جهانيان نفرستاديم
در تفسير الميزان در توضيح اين آيه چنين آمده است:
يعنى تو رحمتى هستى كه به سوى همه جماعتهاى بشرى فرستاده شده اى. دليل بر اينكه گفتيم همه جماعتها، جمع با الف و لام است، علاوه بر اين كه مقتضاى رسالت هم همين است.
و اما اينكه چطور رحمت براى همه اهل دنيا است ؟ جهتش اين است كه دينى آورده كه در اخذ به آن سعادت اهل دنيا در دنيا و آخرتشان تاءمين است. آرى آن جناب (صلى اللّه عليه و آله و سلم) رحمت براى اهل دنيا است از جهت آثار حسنه اى كه از قيام او به دعوت حقه اش در مجتمعات بشرى به راه افتاد
كه اگر وضع زندگى بشر آن روز را قبل از اينكه آن جناب مبعوث شود در نظر بگيريم و با وضعى كه پس از قيام او به خود گرفت مقايسه كنيم كاملا روشن مى گردد.
كلمات كليدي:رحمت عالمين پيامببر اسلام محمد |
سیدکاظم فرهنگ |
|
|
|
|
|
رتبه: Advanced Member
گروه ها: Moderator, Administrators, member
تاریخ عضویت: 1390/03/24
ارسالها: 2,379
تشکرها: 4 بار
29 تشکر دریافتی در 29 ارسال
|
اگر پيامبر اسلام،(رَحْمَةً لِلْعَالَمِينَ) است،پس جنگها و خونريزيهاي زمان ايشان چيست؟
وَمَا أَرْسَلْنَاكَ إِلَّا رَحْمَةً لِلْعَالَمِينَ) تو فقط رحمتي, غضب براي تو نيست وجود مبارك پيغمبر(ص) كه مظهر (رَحْمَةً لِلْعَالَمِينَ) است معمار رحمت است, مهندس رحمت است و اگر جايي غضب دارد رحيمانه غضب دارد ماها متأسفانه رحمت ما در مقابل غضب ماست اينچنين نيست كه غضبِ ما از رحمت ما دستور بگيرد ما گاهي عصباني هستيم گاهي غير عصباني آنجا كه عصباني هستيم غضبناكيم غضب است آنجا هم كه خوشحاليم رحمت است همين دو صفت را ما داريم اما يك رحمت مطلقهاي باشد كه آن رحمت مطلقه معماري كند, مهندسي كند بگويد كجا رحمتِ خاصّه باشد و كجا غضبِ مخصوص اين براي ما نيست ذات اقدس الهي كارش اين است پيغمبر اسلام و اهل بيت(عليهم الصلاة و عليهم السلام) را مظهر آن رحمت مطلقه قرار داد و چون مظهر آن رحمت مطلقه قرار داد كاري به عنوان غضب نه از خداست نه از پيغمبر, غضبِ در مقابل رحمت نه درباره ی خداست نه درباره ی پيغمبر, غضبِ تحت فرمان رحمت هم براي خداست بالاصاله, هم براي پيغمبر و اهل بيت(عليهم السلام) است بالتبع.
فرمود من فقط (رَحْمَةً لِلْعَالَمِينَ) هستم ميماند حالا اين سؤالها كه جنگها و خونريزيهاي چگونه است؟
حضرت (رَحْمَةً لِلْعَالَمِينَ) است اگر (رَحْمَةً لِلْعَالَمِينَ) است مظهر الله است الله عدلِ محض است اگر «أشدّ المعاقبين» است «في موضع النكال والنقمة» بر اساس عدل است عدل هم رحمت است اگر وجود مبارك پيغمبر(صلّي الله عليه و آله و سلّم) در جنگها و امثال ذلك عدّهاي را به جهنم فرستاد بر اساس رحمت است عدل رحمت است معناي رحمت, رحمتِ عاطفي كه نيست, رحمت دلسوزي كه نيست همان شاهدانِ عادل را قرآن در سورهی مباركهی «نور» ميفرمايد: (لاَ تَأْخُذْكُم بِهِمَا رَأْفَةٌ فِي دِينِ اللَّهِ) پس رحمتِ عاطفي غير از رحمت معقول است رحمت معقول با عدل هماهنگ است رحمت عاطفي بر اساس دلسوزيهايي است كه گاهي عدل است گاهي غير عدل,رحمت غير از خوشايندي است اگر كسي مشكل قلب دارد يك غُدّهی سرطاني دارد دارند جرّاحي ميكنند ميشكافند از درونش در ميآورند اين رحمت است ديگر حالا او خوشش بيايد يا خوشش نيايد رحمت است ولي خوشايند نيست اين علم است, حكمت است, عدل است. خب, اگر معيار خوشايند باشد بله نسبت به اين خوشايند نيست اما نسبت به اين ظلم نيست, اگر ظلم نيست عدل است «العدل رحمةٌ» ديگر. خب
به هر تقدير فرمود تو رحمت جهاني هست و اگر يك عدّه را به درك واصل ميكني اين عدل است عدل كه بد نيست اين حكمت است حكمت كه بد نيست خطا نيست بنابراين تو (رَحْمَةً لِلْعَالَمِينَ) هستي رحمت تو اَمام غضب توست و اگر در جايي فرمان جنگ ميدهي رحمت است دستور صلح ميدهي رحمت است
فرمود در هر منطقهای ما گفتیم: ﴿اَنِ اعْبُدُوا اللَّهَ وَ اجْتَنِبُوا الطَّاغُوتَ﴾،این دو جمله را وقتی به عربی بخواهید بیان کنید میشود: «لا اله الا الله» آن وقت انسان نه خودش مردم را به خود دعوت میکند، نه دعوت غیر خدا را میپذیرد، کلّ جهان میشوند بنده خدا و آزاد و مستقل و برادر و برابر، این دین است! آن وقت چون دین این چنین است، فرمود این ﴿رَحْمَةً لِلْعالَمینَ﴾ است.
تفسير تسنيم ايت اله جوادي املي -سوره انبيا و سوره مدثر ویرایش بوسیله کاربر 1402/03/29 09:35:19 ق.ظ
| دلیل ویرایش: edit
|
|
|
|
|
|
رتبه: Advanced Member
گروه ها: Moderator, Administrators, member
تاریخ عضویت: 1390/03/24
ارسالها: 2,379
تشکرها: 4 بار
29 تشکر دریافتی در 29 ارسال
|
برخی مفسران علت یا کارکرد رحمه للعالمین را تنها در ایه 108 منحصر کرده اند که پیامبر به همه انسانها پیام وحیانی توحید را که لازمه تبدیل آنها به انسانهای عابد صالح و داخل شدن در رحمت الهی (که در سوره چند بار اشاره شده) و رستگاری است، ابلاغ میکند.
اما به نظر میرسد باید مجموعه ایات 108-112 را در نقش رحمه للعالمین دخیل دانست. یعنی چگونگی واکنش در برابر نپذیرندگان این پیام وحیانی هم بخشی از عملکرد مهم ایشان است.
یعنی بعد از انکه به انها گفت به من فقط وحی شده که به شما بگویم اله و معبود شما یکی است به انها گوشزد کند که من وظیفه ابلاغ و انذار را انجام دادم و نمیدانم هم که کی مهلت شما برای عذاب یا زندگی در این دنیا بسر می اید و بیش از این هم اقدامی علیه شما نمی کنم. و داوری بین ما و شما را به خدای رحمان واگذار میکنم.
پیش از این در سوره فرقان از پیامبر بعنوان للعالمین نذیرا یاد شده بود.
اقاي سيدكاظم فرهنگ
|
|
|
|
|
|
رتبه: Advanced Member
گروه ها: Moderator, Administrators, member
تاریخ عضویت: 1390/03/24
ارسالها: 2,379
تشکرها: 4 بار
29 تشکر دریافتی در 29 ارسال
|
اخلاق رحیمانه؛ رمز ماندگاری مدرسه نبوی در تاریخ بشر
آن عالیجناب ، خود را به معلم بودن و نیز معلم آسان گیر معرفی نمود و فرمود: “إنّ اللَّه تعالى لم یبعثنی معنّتا و لا متعنّتا و لکن بعثنی معلّما میسّرا.” ؛ خداوند مرا اشکال گیر و اشکال تراش نفرستاده بلکه آموزگار و آسانگیر فرستاده است. (نهج الفصاحه)
در این مدرسه ؛ معلم فقط همگان را به یک نقطه که تمام مقصد و مقصود است راهنمایی می کند و آن “دعوت به خدایی شدن” است ؛ “وَدَاعِيًا إِلَى ٱللَّهِ بِإِذۡنِهِ وَسِرَاجࣰا مُّنِيرࣰا” ( احزاب / ۴۶)
او در این معلمی ؛ نفوسِ بشری را با روش های نوری به عالَم بالا دعوت می کند.
روشِ نوری او ؛ تعلیم و تربیت نفوس بر اساس یک جمله است ؛ مَآ أَرۡسَلۡنَٰكَ إِلَّا رَحۡمَةࣰ لِّلۡعَٰلَمِينَ – (انبیاء / ۱۰۷)
نوع رحمت عادی و غیر عادی
پیامبر رحمت (ص) ، نهایت رحمت است اما در عین حال رحمت او گاه به شکل عادی است و گاه به شکل خاص است.
قرآن به این دو ، چنین اشارت فرمود : «لَقَدْ جاءَکُمْ رَسُولٌ مِنْ أَنْفُسِکُمْ عَزیزٌ عَلَیْهِ ما عَنِتُّمْ حَریصٌ عَلَیْکُمْ بِالْمُؤْمِنینَ رَؤُفٌ رَحیمٌ» (توبه / ۱۲۸)
علامه طباطبایی آیه فوق را با چینی ادبیاتی توصیف نمود؛ “رسول الله (ص) در خیرخواهى و نجات شما -چه مؤمن و چه غیر مؤمن- حریص است. او به شما علاقه دارد و دلسوز شما است . او میخواهد هر چه خوبى است از آن شما باشد . اما نسبت به خصوص مؤمنان مهربان است؛ یعنی به شدت دوست شان دارد.”(المیزان ج ۹ ص۴۱۱)
رحمت پیامبر نسبت به دشمنان
وقتی برای رسول الله (ص) رحمتی به وسعت روح وسیع ، و بلکه به باور استاد معظم علامه آیت الله حسن زاده آملی؛ روح بی نهایت -بر اساس مقام فوق تجرد- ترسیم می شود، طبعا ؛ رحمت او شامل دشمن هم می شود.
اینجاست که بزرگان مشکل آفرین قریش در مواجهه با پیروزی پیامبر (ص) که فکر می کردند شمشیر پیامبر (ص) از آنان برداشته نشود و با گله پیامبر از رفتار گذشته شان مواجه بودند ، اما در پاسخ به سوال رسول الله که با شما چه خواهم کرد ؟ با صراحت اعتراف به “برادری” پیامبر رحمت (ص) کردند و اعلام در آسودگی کردند ؛
“وكان صناديد قريش قد دخلوا الكعبة و هم يظنّون أنّ السّيف لا يرفع عنهم، فقال(ص) لهم : ألا لبئس جيران النّبىّ كنتم، لقد كذّبتم و طردتم ثم ما رضيتم حتى جئتمونى فى بلادي و تقاتلوننى . يا أهل مكّة ما ترون أنّى فاعل بكم؟ قالوا: خيرا، أخ كريم و ابن أخ كريم، قال: اذهبوا فأنتم الطّلقاء. فأعتقهم رسول اللّه(ص) و قد كان اللّه – تعالى – أمكنه من رقابهم عنوة، و كانوا له فيئا فلذلك سمّوا الطّلقاء، ثمّ بايعوه على الإسلام. «وَ رَأَيْتَ اَلنّٰاسَ يَدْخُلُونَ فِي دِينِ اَللّٰهِ» (تفسیر جوامع الجامع ج۲ ص ۵۶۱)
در این جا بود که پیامبر خدا عفو نمود ، و مهمتر ؛ اجازه هرگونه سرزنشی از سوی هر کسی با توجه به یک آیه قرآن گرفت و آن آیه درباره بخشش حضرت یوسف است، فرمود: «فإنى أقول كما قال أخى يوسف: لاََ تَثْرِيبَ عَلَيْكُمُ اَلْيَوْمَ يَغْفِرُ اَللََّهُ لَكُمْ وَ هُوَ أَرْحَمُ اَلرََّاحِمِينَ» (سوره یوسف / ۹۲) این جمله نشاندهنده عفو عمومی پیامبر و نهایت اخلاق و محبت و رحمت آن پیامبر بزرگ خداست. ( المغازي ج۲ ص۸۳۵)
رحمت پیامبر در جریان معصیت کار
امیرالمومنین (ع) اولین و آخرین شاگرد امتیازی رسول الله (ص) در مدرسه اوست ، اسلام را به دین محبت معرفیزپ نمود و فرمود : ان هذا الاسلام ؛ دین الله ، .. اقام دعائمه علی محبته .( نهج البلاغه ، خ ۱۹۸)
چنین دین و چنین پیامبری ، متخلفان و عاصیان را نیز درخور اِعمال محبت معرفی میکند و لذاست که فرمود : “انما ینبغی لاهل العصمه و المصنوع الیهم فی السلامه ان یرحموا اهل الذنوب و المعصیه.” (نهج البلاغه خ ۱۴۰)
و بعد ، از سیره با محبت رسول الله (ص) می گوید ؛ پیامبر ، حق الله و حدود شرعی را بر عاصیان پیاده می کرد و حتی در مورد تبهکار اعدامی ، خود بر بدن او نماز می خواند و سهم او و نام او را از دفتر مسلمین حذف نمیکرد ؛ “قد علمتم ان رسول الله رجم الزانی المحصن ثم صلی علیه .. اقام حق الله فیهم ولم یمنعهم سهمهم من الاسلام و لم یُخرج اسمائهم من بین اهله”. (نهج البلاغه ، خ ۱۲۷)
او رحمت دارد گرچه برای برخی شاید سودمند نباشد
گرچه ابر و باران رحمت او بر همه بارید و می بارد ، اما می تواند برای برخی سنگ دلان و صخره مایگان بی اثر باشد!
پیامبر خدا (ص) وقتی پیراهن خود را برای عبدالله بن اُبی -منافق مشهورمدنیه- فرستاد که البته به درخواست فرزند مومن و لایق او بوده تا در قبر پدرش قرار دهد ، اصحاب سوال داشتند ، چرا ؟ حضرت (ص) پاسخ داد و فرمود : پیراهن من دردی از او دوا نمیکند ! ؛ إنَّ قَمِيصِى لَنْ تُغْنِىَ عَنْهُ مِنَ اللهِ شَيْئًا. (مجمع البیان و الدرمنثور ، ذیل آیه ۸۴ توبه)
پیامبر رحمت رانتی ندارد
خصوصیت “رحمت واسعه نبویه” این است که رحمت او تقسیم بشکل کم و زیاد براساس معیارهای منفعتی نخواهد بود و به تعبیری پیامبر (ص) اِعمال رحمت رانتی نمی کند.
رسول الله ، مردی از قبیله بنی اسد به نام ابن اببیّه را برای جمعآوری صدقات فرستاد. وی پس از بازگشت از ماموریت خود و هنگام حسابرسی قسمتی از صدقات را تحویل بیتالمال داد و گفت این برای شماست و قسمتی را برای خود نگاه داشت و گفت: این به من هدیه شده است. پیامبر (ص) از این برخورد به شدت ناراحت شد و به منبر رفت. و پس از حمد و ثنای الهی فرمود: چه میشود عاملی را که برای جمعآوری صدقات میفرستیم، میگوید این برای شماست و این به من هدیه شده است. آیا اگر او تا کنون در خانه پدر یا خانه مادرش نشسته بود و مسوولیتی از جانب حکومت نداشت، چیزی به او هدیه میدادند؟ سوگند به آن کسی که جانم به دست اوست هیچ یک از شما به چیزی از بیتالمال چنگ نمیاندازد؛ مگر اینکه روز قیامت وی را در حالی که آن چیز و بال گردنش شده است، به محشر وارد میکنند؛ با شتری که از خود صدا در میآورد یا گاوی که نفیر میکشد یا گوسفندی که با صدای بلند صدا میکند. (صحیح مسلم ج۱۲ ص۲۱۸)
پیامبر رحمت گزینشی ندارد
بر اساس رحمت واسعه ، صاحب آنچنان رحمتی ، برای ارتباط محبتی د رحمتی ، گزینشی عمل نمیکند.
جالب است همانطوریکه همه مردان حق صحبت و سوال از پیامبر (ص) دارند ، زنان هم بصورت کامل از این حق بهرمند هستند و اجازه دارند براحتی حرفشان را بزنند .
نمونه آن این که عده ای از زنان آمدند و سوال اعتراضی داشتند چرا در قرآن نام مردان برده شده ولی از نام ما خبری نیست؟ (جاءت وافدة النساء الی رسول الله ، فقالت یارسول الله الیس رب الرجال و النسا و انت رسول الیهم ؟ فما بالنا یذکر الله الرجال و لایذکرنا؟ نخشیان لایکون فینا خیر و لا لله فینا حاجه) . در اینجا بود این آیه ۳۲ سوره نساء نازل شد؛ “لِلرِّجَالِ نَصِيبٌ مِمَّا اكْتَسَبُوا ۖ وَلِلنِّسَاءِ نَصِيبٌ مِمَّا اكْتَسَبْنَ” ؛ برای مردان از آنچه کسب کرده اند بهره ای است، و برای زنان هم از آنچه کسب کرده اند بهره ای است. (مجمع البیان ، ج ۳ص۱۰۵)
همنشینی با رسول الله در “سلوک اخلاقِ رحیمانه”
برای بهرمندی بیشتر از رحمت بیکرانِ او و نشستنِ در سایه سار محبتش ؛ باید به اخلاق او زیبا شد.
رسول خدا (ص) فرمود : “إِنَ أَقْرَبَکمْ مِنِّی غَداً وَ أَوْجَبَکمْ عَلَی شَفَاعَةً أَصْدَقُکمْ لِسَاناً وَ أَدَّاکمْ لِلْأَمَانَةِ وَ أَحْسَنُکمْ خُلُقاً وَ أَقْرَبُکمْ مِنَ النَّاسِ”.
همانا نزدیک ترین شما به من در فردایِ (قیامت) و سزاوارترین شما به شفاعت من ؛ راستگوترین، امانت دارترین، خوش اخلاق ترین و نزدیک ترین شما به مردم است. (امالی صدوق / ۴۱۱ م ۷۶)
در منابع اهل سنت مانند “سنن تِرمذی” چنین آمده ؛ «إن من أحبكم إلي وأقربكم مني مجلساً يوم القيامة أحسنكم أخلاقاً». «به درستی که محبوبترین و نزدیکترین کس به من در هم نشینی روز قیامت کسی میباشد که اخلاقش از همه نیکوتر باشد».
جاهای مهم اِعمال اخلاقِ رحیمانه
رحمت و محبت در پوشش اخلاقی بودن ، در همه بسیار ارزشمند است ، اما ظهور اخلاق در مقاطع مهمی میتواند اثرات تربیتی و عرفانی بیشتری در تربیتِ نفس و ارتقاء جامعه داشته باشد .
از آن جمله ؛ گرفتن حقِ مظلوم از ظالم است که در جمله ای پیامبر خاتم(ص) مى فرماید: «… و مَن أخذ للمظلوم مِن الظالم کان معى فى الجنة مصاحباً…»؛ «هرکسى داد ستمدیده اى را از ستمگر بگیرد، در بهشت با من و یار و همنشین من باشد.» (بحار الأنوار ، ج ۷۵ ص ۳۵۹)
مورددیگری که “اخلاقِ رحمت” را پیامبر (ص) مورد تاکید قرار داده ، توجه افراد و جامعه به فرزندان بدون سرپرست و فاقد مدیریت صحیح است که فرمود: «أَنَا وَكَافِلُ الْيَتِيمِ كَهَاتَيْنِ فِي الْجَنَّةِ ، وَأَشَارَ بِالسَّبَّابَةِ وَالْوُسْطَى ، وَفَرَّقَ بَيْنَهُمَا قَلِيلًا » .
«من و کسی که سرپرست یتیم باشد در بهشت به مانند این دو هستیم و به دو انگشت اشاره و انگشت میانی اشاره فرمودند». (شهاب الأخبار-کلمات قصار پیامبر- /۱۳۸)
و در حدیث دیگر به سه مورد مهم دیگر که ضرورت اخلاق رحیمانه می رود اشاره نمود و فرمود : “اِرْحَموا عَزيزاً ذَلَّ، وَ غَنيّاً افتْقَرَ، وَ عالِماً ضاعَ بَينَ جُهّالٍ.
فرمود: به بزرگی که خوار شده، توانگری که تهیدست شده، دانشمندی که میان نادانان تباه شده، مهربانی کنید. (تحف العقول)
استاد هادی سروش
|
|
|
|
|
|
جهش به انجمن
شما مجاز به ارسال مطلب در این انجمن نمی باشید.
شما مجاز به ارسال پاسخ در این انجمن نمی باشید.
شما مجاز به حذف مطلب ارسالی خود در این انجمن نمی باشید.
شما مجاز به ویرایش مطلب ارسالی خود در این انجمن نمی باشید.
شما مجاز به ایجاد نظر سنجی در این انجمن نمی باشید.
شما مجاز به رای دادن در این انجمن نمی باشید.
